DART

Çift Asteroit Yönlendirme Testi

Double Asteroid Redirection Test

İnsanlığın Gezegenimizi Asteroitlerden Koruma Misyonu

Hazırlayan: Azat Eren

🦴 Kitlesel Yok Oluşlar

1. Ordovisyen-Silüryen

~445 milyon yıl önce

~85%

2. Geç Devoniyen

~375 milyon yıl önce

~75%

3. Permiyen-Triyas

~252 milyon yıl önce

~96%

4. Triyas-Jura

~201 milyon yıl önce

~80%

5. Kretase-Paleogen

~66 milyon yıl önce

~76%

🦕 Dinozorların Sonu

☄️ Chicxulub Asteroiti - Dinozorların Katili

Çap

~10-15 km

Everest Dağı boyutunda

Çarpma Hızı

~20 km/s

Ses hızının 60 katı

Çarpma Enerjisi

~10²⁴ Joule

10 milyar atom bombasına eşdeğer

Krater Çapı

~180 km

Meksika, Yucatan Yarımadası

Tsunami Yüksekliği

~1.5 km

Dünya çapında yıkım

Küresel Etki

"Nükleer Kış"

Yıllarca güneş ışığı engellendi

🎯 DART Görevinin Amacı

Kinetik Etki ile Yörünge Saptırma

DART, kinetik etki tekniğini test eden ilk uzay görevidir. Amaç, bir uzay aracını asteroite çarparak yörüngesini değiştirmektir.

Bu teknik, Dünya'ya potansiyel tehdit oluşturan asteroitlere karşı gezegensel savunma stratejisinin temelini oluşturuyor.

Asteroitin yörünge periyodunu değiştirme
Gerçek bir asteroit üzerinde ilk test
Gelecekteki savunma sistemlerine veri sağlama
Uluslararası işbirliği ile gerçekleştirme

Yörünge Saptırma İlkesi

Küçük bir hız değişikliği, yıllar içinde
büyük yörünge farklılıklarına yol açar

🤖 SMART Nav - Otonom Navigasyon Sistemi

🎯 Gerçek Zamanlı Hedefleme

SMART Nav (Small-body Maneuvering Autonomous Real-Time Navigation), çarpma anından 4 saat önce devreye giriyor. Sistem, Dimorphos'u kendi başına tespit edip hedef alıyor.

📡 İletişim Gecikmesi Sorunu

Dünya'dan gelen komutlar ~45 saniye gecikmeyle ulaşıyor. Bu mesafede insan müdahalesi imkansız - uzay aracı kendi kararlarını vermek zorunda.

📸 DRACO Kamerası

Didymos Reconnaissance and Asteroid Camera for OpNav (DRACO), yüksek çözünürlüklü görüntüler alarak hedefi sürekli izliyor ve konum hesaplıyor.

⚡ Saniyede Güncelleme

Sistem her saniye pozisyon güncellemesi yapıyor. Son 2.5 dakikada tam otonom mod aktif - hiçbir insan müdahalesi yok.

Çarpma Öncesi Otonom Süreç

1

T-4 saat
Hedef tespiti
başlıyor

→

2

T-1.5 saat
Dimorphos
ayrıştırılıyor

→

3

T-2.5 dk
Tam otonom
mod aktif

→

4

T-0
Merkeze
çarpma!

🌑 Hedef: Didymos Çift Asteroit Sistemi

Didymos (Ana Gövde)

Çap 780 metre

Tip S-tipi (kayalık)

Kendi Etrafında Dönüş 2.26 saat

Güneş Yörünge Periyodu 2.11 yıl

Keşif Tarihi 1996

Dimorphos (Uydu - Hedef)

Çap 160 metre

Tip "Rubble pile" (moloz yığını)

Didymos Etrafında Yörünge 11 saat 55 dk (öncesi)

Didymos'a Uzaklık ~1.2 km

DART Çarpma Tarihi 26 Eylül 2022

✅ Görev Sonuçları - Büyük Başarı!

32

dakika yörünge kısalması

~3x

beklentiden fazla etki

6.6

km/s çarpma hızı

🎉 Neden Beklenenden Fazla Etki?

Dimorphos'un "moloz yığını" yapısı, çarpma sırasında büyük miktarda malzeme fırlatmasına neden oldu. Bu ejecta (fırlayan malzeme), roket itkisi gibi ek momentum transfer etti. Minimum beklenti 73 saniyeyken, 32 dakikalık değişim elde edildi!

🇪🇺 ESA Gelecek Projeleri

🛰️ Hera Görevi

Fırlatma: Ekim 2024 | Varış: 2026

DART'ın etkisini detaylı incelemek için tasarlandı. Dimorphos'un krater yapısını, kütlesini ve iç yapısını analiz edecek. İki küçük CubeSat (Milani ve Juventas) taşıyor.

🔬 NEOMIR

Planlanan: 2030'lar

Güneş yönünden gelen asteroitleri tespit etmek için uzay tabanlı kızılötesi teleskop. Dünya'dan görülemeyen tehditleri erken uyaracak.

☄️ 99942 Apophis - 2029 Geçişi

13 Nisan 2029 - Tarihi Yakın Geçiş!

370 metrelik Apophis asteroiti, Dünya'ya sadece 31.000 km mesafeden geçecek - uydu yörüngelerinin içinden! Çıplak gözle görülebilecek.

Yaklaşma Mesafesi

~31,000 km (Dünya çapının ~2.5 katı)

Fırsat

Yakın asteroit incelemesi için eşsiz şans

🌍 Gezegensel Savunma Ofisi

Sürekli Faaliyet

ESA'nın Uzay Güvenliği programı kapsamında, Yakın Dünya Nesneleri (NEO) sürekli izleniyor. NASA ile koordineli çalışıyor.

🎬 DART Görevi - Video

NASA'nın resmi DART görevi videosu

Teşekkürler!

Azat Eren

Necmeddin Erbakan Fen Lisesi

Fen Lisesi

"Dinozorlar yok oldu çünkü uzay programları yoktu.
Bizim var."

🚀

NASA

🛰️

ESA

🌍

Gezegensel Savunma